รูปดวงตราประจำจังหวัด จังหวัดพระนครศรีอยุธยา รูปดวงตราประจำจังหวัด
สภาพภูมิศาสตร์ : ภูมิประเทศ , ภูมิอากาศ
เกาะเมือง
เกาะเมือง

จังหวัดพระนครศรีอยุธยาตั้งอยู่บริเวณที่ราบภาคกลางของประเทศไทย อยู่ห่างจากกรุงเทพมหานครไปทางเหนือประมาณ ๗๑ กิโลเมตร
ลักษณะภูมิศาสตร์เป็นที่ราบลุ่มไม่มีภูเขา แต่มีแม่น้ำลำคลองจำนวนมากแม่น้ำสายสำคัญคือ แม่น้ำเจ้าพระยา แม่น้ำป่าสัก แม่น้ำลพบุรี และแม่น้ำน้อย แม่น้ำบางสายไหลมาบรรจบกัน ทำให้เกิดตะกอนตกทับถม บริเวณพื้นน้ำจึงเกิดเป็นเกาะหรือสันดอน กลางแม่น้ำขึ้นหลายเกาะ เช่นเกาะเรียน เกาะพระ เกาะบางปะอิน และเกาะใหญ่เป็นต้น
เกาะเมืองไม่ได้เกิดจากการทับถมตกตะกอนของแม่น้ำเจ้าพระยา แต่เกิดจากการคดเคี้ยวของแม่น้ำ แม่น้ำเปลี่ยนทางเดิน และมีแม่น้ำสายอื่นมาบรรจบรวมกันทำให้เกิดเกาะที่ใหญ่ที่สุด มีความยาวประมาณ ๔ กิโลเมตร กว้าง ๒ กิโลเมตรแม่น้ำที่ล้อมรอบเกาะ เมืองทางด้านเหนือคือ แม่น้ำลพบุรีเก่า(ปัจจุบันคือคลองคูเมือง) ทางตะวันตกและทางใต้มีแม่น้ำเจ้าพระยา ทางตะวันออกคือแม่น้ำ ป่าสัก (เดิมคือคูขื่อหน้า) เกาะเมืองเคยเป็นที่ตั้งของเมืองหลวงของอาณาจักรกรุงศรีอยุธยานานถึง ๔๑๗ ปี มีกษัตริย์ปกครอง ๓๓ องค์ ๕ ราชวงศ์ สมเด็จพระรามาธิบดีที่ ๑ (พระเจ้าอู่ทอง) ได้สถาปนากรุงศรีอยุธยาเป็นราชธานีในวันศุกร์ เดือน ๕ ขึ้น ๖ ค่ำ พ.ศ.๑๘๙๓ พระราชทานนามว่า "กรุงเทพทวารวดีศรีอยุธยา"
เกาะเมืองหรือกรุงศรีอยุธยามีแม่น้ำล้อมรอบ ลักษณะเช่นนี้เป็นเกราะป้องกันศัตรูได้ดี ส่วนบริเวณรอบเกาะเมืองมีลักษณะ เป็นที่ราบลุ่มน้ำท่วมในฤดูน้ำหลากซึ่งเป็นอุปสรรคในการตั้งทัพของพม่าเวลามาล้อมกรุงศรีอยุธยา แต่ถึงกระนั้นกรุงศรีอยุธยา ก็เสียเมืองแก่พม่าถึง ๒ ครั้งใน พ.ศ.๒๑๑๒ และพ.ศ. ๒๓๑๐
ปัจจุบันเกาะเมืองเป็นที่ตั้งของตัวจังหวัดพระนครศรีอยุธยา

Home Page โครงการสื่อปฏิสัมพันธ์ของชาตีสถานที่สำคัญบุคคลสำคัญวิถีชีวิตภูมิปัญญาของดีท้องถิ่นเอกสารสำคัญธรรมชาติวิทยาดัชนีข้อเสนอแนะ