สารานุกรมไทย
สำหรับเยาวชน เมนู 21
เล่มที่ ๒๑
เรื่องที่ ๑ กระบวนพยุหยาตรา
เรื่องที่ ๒ วีรสตรีไทย
เรื่องที่ ๓ ศิลปะการทอผ้าไทย
เรื่องที่ ๔ เครื่องถม
เรื่องที่ ๕ เครื่องปั้น
เรื่องที่ ๖ การตลาดและการส่งออกศิลปหัตถกรรม
เรื่องที่ ๗ พฤกษศาสตร์พื้นบ้าน
เรื่องที่ ๘ การอนุรักษ์ และการพัฒนาทรัพยากรธรรมชาติ
เรื่องที่ ๙ องค์การสหประชาชาติ และองค์การในเครือ
รายชื่อผู้เขียน

สารานุกรมไทยสำหรับเยาวชนฯ / เล่มที่ ๒๑ / เรื่องที่ ๕ เครื่องปั้น / เครื่องปั้น

เครื่องปั้น
ผลงานได้จากการเผาชิ้นงานที่อุณหภูมิ ๘๕๐-๑,๐๐๐ องศาเซลเซียส(ก่อนเคลือบ)
ผลงานได้จากการเผาชิ้นงานที่อุณหภูมิ ๘๕๐-๑,๐๐๐ องศาเซลเซียส(ก่อนเคลือบ)

เครื่องปั้นลายคราม
เครื่องปั้นลายคราม
เครื่องปั้น หมายถึง งานผลิตที่ทำโดยเอาดินมาปั้นเป็นรูปต่างๆ ตามต้องการ แล้วนำไปเผาหรืออบให้เนื้อดินมีความแข็งแกร่ง ทำให้งานผลิตคงทนต่อการใช้งาน จึงอาจเรียกงานผลิตเช่นนี้ว่า เครื่องปั้นดินเผา ส่วนเครื่องปั้นดินเผา ที่นำไปเคลือบด้วยน้ำเคลือบ ผ่านกรรมวิธีจนสำเร็จเป็นชิ้นงาน เรียกโดยรวมว่า เครื่องปั้นดินเผาเคลือบ

เครื่องปั้นแบ่งออกตามลักษณะของกรรมวิธีในการผลิตได้เป็น ๔ แบบคือ

๑. เครื่องปั้นเนื้อดิน หรือ เครื่องดิน (Terracotta หรือ Earthenware)

เป็นเครื่องปั้นซึ่งนำไปเผาไฟที่อุณหภูมิระหว่าง ๘๕๐-๑๐๐๐ องศาเซลเซียส ตัวเครื่องปั้นทึบแสง สามารถดูดซึมน้ำได้ดี

๒. เครื่องปั้นเนื้อแกร่ง หรือเครื่องหิน (Stoneware)

เป็นเครื่องปั้นซึ่งนำไปเผาไฟที่อุณหภูมิระหว่าง ๑,๒๐๐-๑,๓๐๐ องศาเซลเซียส ตัวเครื่องปั้นทึบแสง สามารถดูดซึมน้ำได้เล็กน้อย

๓. เครื่องปั้นเคลือบ หรือเครื่องเคลือบ (Glaze ware)

เป็นเครื่องปั้นซึ่งนำไปเผาไฟที่อุณหภูมิระหว่าง ๑,๒๐๐-๑,๓๐๐ องศาเซลเซียส แล้วนำมาเคลือบด้วยน้ำเคลือบ ก่อนนำไปเผาไฟอีกครั้งหนึ่ง บางท่านเรียกเครื่องปั้นชนิดนี้ว่า เครื่องถ้วย ตัวเครื่องปั้นทึบแสง ไม่สามารถดูดซึมน้ำได้

๔. เครื่องปั้นลายคราม หรือเครื่องกระเบื้อง (Porcelain หรือ China ware)

เป็นเครื่องปั้นที่ทำจากดินชนิดดีพิเศษ เผาไฟที่อุณหภูมิระหว่าง ๑,๓๐๐-๑,๕๐๐ องศาเซลเซียส แล้วนำมาเคลือบด้วยน้ำเคลือบ ก่อนนำไปเผาไฟอีกครั้งหนึ่ง ตัวเครื่องปั้นมีความโปร่งใส เคาะมีเสียงดังกังวาน ไม่สามารถดูดซึมน้ำได้ บางท่านเรียกเครื่องปั้นชนิดนี้ว่า เครื่องถ้วย
หัวข้อก่อนหน้า หัวข้อถัดไป